(Thanh tra) Ngày 16/3/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 76/2026/NĐ-CP về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 125/2021/NĐ-CP ngày 28 tháng 12 năm 2021 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bình đẳng giới; có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/5/2026, với nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung quan trọng, góp phần hoàn thiện khung pháp lý và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực bình đẳng giới, đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong bối cảnh phát triển mới
Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển của kinh tế - xã hội, các hành vi vi phạm liên quan đến bình đẳng giới có xu hướng đa dạng, phức tạp hơn, đòi hỏi hệ thống pháp luật phải được điều chỉnh kịp thời. Việc ban hành Nghị định số 76/2026/NĐ-CP nhằm sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 125/2021/NĐ-CP ngày 28/12/2021 là bước đi cần thiết, góp phần khắc phục những hạn chế trong quá trình thực thi, đồng thời nâng cao tính răn đe của pháp luật.
Nghị định số 76/2026/NĐ-CP gồm 15 điều, trong đó có 12 điều với tổng số 145 nội dung được sửa đổi, bổ sung; nghị định được xây dựng trên cơ sở cập nhật các quy định hiện hành, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và phù hợp với thực tiễn quản lý.
1. Điểm mới nổi bật: tăng mức xử phạt, siết chặt kỷ cương pháp luật
Một trong những điểm nổi bật của Nghị định số 76/2026/NĐ-CP là việc sửa đổi, bổ sung cụ thể các điều, khoản của Nghị định số 125/2021/NĐ-CP, qua đó nâng mức xử phạt và hoàn thiện cơ chế xử lý.
Trước hết, tại Điều 2 Nghị định số 76/2026/NĐ-CP (sửa đổi khoản 1 Điều 6) đã nâng mức xử phạt đối với hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm hoặc cản trở ứng cử, bổ nhiệm vì định kiến giới từ mức 2.000.000 - 3.000.000 đồng lên 3.000.000 - 4.000.000 đồng. Quy định này trực tiếp tác động đến các hành vi xâm phạm quyền chính trị và quyền tham gia quản lý xã hội của công dân
Tiếp đó, tại Điều 3 Nghị định số 76/2026/NĐ-CP (sửa đổi Điều 7) quy định mức phạt từ 3.000.000 - 4.000.000 đồng đối với các hành vi cản trở hoạt động sản xuất, kinh doanh vì định kiến giới; đồng thời nâng mức phạt lên 4.000.000 - 5.000.000 đồng đối với các hành vi nghiêm trọng hơn như dùng vũ lực, sửa chữa, làm sai lệch hồ sơ hoặc ép buộc người khác nhằm cản trở quyền kinh doanh hợp pháp.
Đáng chú ý, tại Điều 4 Nghị định số 76/2026/NĐ-CP (sửa đổi Điều 11) đã điều chỉnh tăng mạnh mức xử phạt trong lĩnh vực văn hóa, thể thao. Theo đó, hành vi tuyên truyền, phổ biến các sản phẩm có nội dung phân biệt đối xử về giới bị xử phạt từ 10.000.000 - 15.000.000 đồng, cao hơn đáng kể so với quy định trước đây. Đây là nội dung có ý nghĩa quan trọng trong việc ngăn chặn các biểu hiện định kiến giới trong đời sống xã hội.
Nghị định cũng tăng mức phạt lên tới 15.000.000 đồng đối với hành vi dùng vũ nhằm cản trở thành viên trong gia đình có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật tham gia định đoạt tài sản thuộc sở hữu chung của hộ gia đình vì lý do giới tính (Điều 5 Nghị định số 76/2026/NĐ-CP -sửa đổi Điều 13).
2. Mở rộng phạm vi điều chỉnh: xử lý vi phạm trên môi trường điện tử
Bên cạnh việc tăng mức xử phạt, Nghị định còn bổ sung quy định xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử.
Tại Điều 1 Nghị định số 76/2026/NĐ-CP (bổ sung Điều 5a) đã bổ sung quy định về xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử, tạo cơ sở pháp lý để xử lý các hành vi vi phạm phát sinh trên không gian mạng - một lĩnh vực đang có nhiều diễn biến phức tạp hiện nay.
Đây là điểm mới có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh các hành vi vi phạm ngày càng diễn ra phổ biến trên không gian mạng. Theo đó, các hành vi vi phạm về bình đẳng giới trên môi trường số sẽ được xử lý theo quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trên môi trường điện tử, bảo đảm tính đồng bộ và hiệu quả thực thi.
3. Tăng cường biện pháp khắc phục hậu quả, bảo đảm công bằng xã hội
Không chỉ dừng lại ở việc xử phạt, Nghị định còn bổ sung các biện pháp khắc phục hậu quả nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị xâm phạm. Theo đó, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể bị buộc xin lỗi công khai, khôi phục quyền lợi, tháo dỡ hoặc tiêu hủy sản phẩm vi phạm, đồng thời nộp lại các khoản lợi bất hợp pháp.
Những quy định này thể hiện rõ định hướng không chỉ xử lý hành vi vi phạm mà còn hướng tới khắc phục hậu quả, bảo đảm công bằng và tiến bộ xã hội.
4. Đặt ra yêu cầu mới đối với công tác thanh tra
Việc tăng mức xử phạt và mở rộng phạm vi điều chỉnh của Nghị định đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác thanh tra, kiểm tra trong thực tiễn. Thanh tra không chỉ dừng lại ở việc phát hiện vi phạm mà còn phải chủ động trong công tác phòng ngừa, giám sát và kiến nghị hoàn thiện cơ chế, chính sách.
Trong môi trường số, việc phát hiện và xử lý vi phạm đòi hỏi đội ngũ cán bộ thanh tra phải nâng cao năng lực chuyên môn, đặc biệt là kỹ năng thu thập chứng cứ, phân tích dữ liệu và phối hợp liên ngành. Điều này càng khẳng định vai trò của thanh tra như một công cụ quan trọng trong việc bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.
Trong thời gian tới, Thanh tra tỉnh Bắc Ninh sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật; tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định về bình đẳng giới; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Đồng thời, chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ thanh tra, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong bối cảnh mới.
Có thể khẳng định, Nghị định số 76/2026/NĐ-CP không chỉ là công cụ pháp lý mà còn là bước tiến quan trọng trong việc xây dựng xã hội công bằng, không phân biệt đối xử. Trong tiến trình đó, công tác thanh tra giữ vai trò then chốt, góp phần bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, quyền con người được bảo vệ và niềm tin của Nhân dân được củng cố
